PHOENIX aka Transsylvania Phoenix

Skąd: Timişoara
Powstali w: 1962
Rodzaj muzyki: rock
Aktywność: TAK
Ilość płyt: 13
Teksty po: rumuńsku

(Jak już byłam przy IRIS to postanowiłam "załatwić" też innego obowiązkowego klasyka - PHOENIX. Opornie mi szło podjęcie tego tematu- bo to temat rzeka, ale z dokumentalnego obowiązku sie podjęłam:)

Proszę Państwa- uwaga- mamy do czynienia z PRAWDZIWĄ LEGENDĄ!:)

PHOENIX (tak naprawdę Transsylvania Phoenix, ale w Rumunii używano krótszej nazwy), największy rumuński zespół rockowy wszechczasów.

Otoczeni legendą, w samej Rumunii sprzedali ponad 9 milionów płyt. (Wystąpili nawet na festiwalu w Sopocie w 1973 roku! :)
Odnieśli gigantyczny sukces wśród młodej publiczności grali bowiem chętnie utwory Rolling Stones, The Beatles czy The Who, czym ściągnęli na siebie uwagę komunistycznej władzy. Byli oskarżani o libertynizm, kosmopolityzm i dekadencję, a w 1972 roku zabroniono im nagrywać i występować.

Do zyskania przez nich miana zespołu "kultowego" przyczyniła sie ich spektakularna ucieczka z Rumunii: w 1977 roku emigrowali nielegalnie do Niemiec Zachodnich furgonetką przewożącą sprzęt - ukryci w głośnikach Marshalla ;)

Ich nagrania były szmuglowane do Rumunii, znali je wszyscy, były nawet śpiewane przez ludzi w czasie rewolucyjnych zajść w Timisoarze.

Są nazywani rumuńskim Rolling Stones, a także porównywani do Jethro Tull.
Niebanalna muzyka z niebanalnymi tekstami (pisali dla nich poeci rumuńscy, np: Șerban (Nicolae) Foarță i Andrei Ujica), niebanalne okładki przygotowywane przez młodych malarzy.

Co do samej muzyki- Phoenix jest pionierem etno rocka, zachwycił mieszając klasyczne brzmienia rockowe/ bluesowe/ psychodeliczne/ progresywne z tradycyjnymi elementami ludowymi. Współpracowali z Wydziałem Etnografii i Folkloru Uniwersytetu w Timisoarze.

***  

Pierwotnie nazywali się "Sfintii" ("Święci") ale władza komunistyczna uznała to za szerzenie propagandy religijnej i nazwę zmieniono na Phoenix właśnie.

Grupę założyło 2 panów, pierwszy z nich to Nicu Covaci - lider grupy, malarz, wokalista, gitarzysta, (jak ktoś jest ciekawy jego prac malarskich- to można oglądnąć TU)
Jest autorem kilku okładek zespołu; był prawdziwą supergwiazdą na widok której nastolatki sikały w majtki; niewątpliwie charyzmatyczna, majestatyczna postać.

Nicu przy pracy

Drugim założycielem był Béla "Kamo" Kamocsa - gitarzysta pochodzenia węgierskiego (jak widać po nazwisku), występował również jako wokalista w  Bega Blues Band, był organizatorem festiwali bluesowych, zmarł w 2010 roku w wieku 66 lat.

Potem przez kolejne 40 lat zmian w składzie było bez liku, nie będę w nie dokładnie wnikać,

skład dzisiejszy (za wiki):

Nicu Covaci - gitara, wokal (1962- obecnie)

Ovidiu Lipan Tandarica - perkusja (1975- obecnie)

Cristi Gram - gitara, wokale (1975- obecnie)

Bogdan Bradu - wokal (2003- obecnie)

Volker Vaessen - bas - (1992 - obecnie)

Dzidek Marcinkiewicz - bas, klawisze, wokale (1993- obecnie)

(a to ci dopiero- polski chłop gra w rumuńskim zespole! :)
Dzidek jest z Legnicy, obecnie mieszka w Niemczech i poza Phoenixem grał jeszcze np w Blues Company,  Lipan Connection-Excalibur, Seven Seals, aktualnie nagrywa pod szyldem Special Experiment, jak wiem z pewnego źródła (jakim jest jego żona- bardzo dziękuję i pozdrawiam!:) Dzidek gra głównie na klawiszach, na basie tylko czasami.

Dzidek

DYSKOGRAFIA:

Okres przed wyjazdem do Niemiec:

"Vremuri" (1968) ("Czasy") epka zawierająca 4 piosenki, na nagranie której "pożyczono" perkusistę z formacji Mondial. Rozeszła się w 120.000 kopii dzięki czemu zespół został nominowany do Złotej Płyty (której wszak nie dostał).
"Vremuri" zostało potem reedytowane w roku 1969, 1991, 1993 i 1998.
Zdjęcie na okładkę zostało zrobione w Parku Róż w Timiszoarze.
Epka ta wyszła w Electrecord.

Tracklist:
Strona A:

1. Vremuri
2. Canarul

Strona B:

1. Lady Madonna (Beatlesów)
2. Friday On My Mind

 

"Floarea stîncilor" (1969) ("Skalny kwiat"), druga epka, zawierająca dość buntownicze,  śmiałe teksty jak na tamte czasy
(Electrecord)

Tracklist:
Strona A:

1. Totuși sunt ca voi ("I tak jestem taki jak wy")
2. Floarea Stîncilor 

Strona B:

1. Nebunul cu ochii închiși   ("Szaleniec z zamkniętymi oczami")
2. Ar vrea un eschimos ("Chciałbym eskimosa")

"Cei ce ne-au dat nume" (1972) ("Ci którzy nadali nam imię")  pierwsza płyta formacji, z tekstami w większości ludowymi uzupełnionymi przez Victora Cârcu ( poetę i reżysera teatralnego).
Okładka autorstwa Valeriu Sepi (międzynarodowej sławy rumuński malarz pochodzacy z Timisoary a od 1991 roku miejszkający w Singapurze) i jego dziewczyny Lili, oboje studiowali w tym czasie na Akademii Sztuk Pięknych
Jest to koncept album, wydany ponownie w Electrecord, oparty na odniesieniu do pór roku.

W roku 1971 wyszła dyrektywa N.  Ceaușescu, że odtąd wyszystkie produkcje kulturalne mają zawierać wątek folklorystyczny.  Nicu Covaci odparł na to:

„Vrei folclor? Îți dăm noi folclor!”

("Chcie folkloru? Damy wam folklor!")

Nie uniknęli jednak ingerencji cenzury, w wyniku której z albumu 2- płytowego zrobił się pojedynczy. Wycięto utwory „Vișina”, „Cei ce ne-au dat nume”, „Cocoșii Negri".

Ciekawostka: płyta ta została wydana też w Polsce w 1998 roku przez Polskie Wydawnictwo Muzyczne", w limitowanej edycji ale za to z dodatkowymi utworami „Mamă, mamă” i „Te întreb pe tine, soare”  ("Pytam się ciebie, słońce...").

Tracklist:
Strona A:

1. Ciclul anotimpurilor ("Cykl pór roku") 

A. Preludiu

- A oilor ("Do owiec")

- Jocul timpului ("Igraszki czasu")

B. Primăvara ("Wiosna") 

- Introducere ("Wstęp")

- Păpăruga (jest to nazwa ludowego obyczaju mającego sprowadzić deszcz w czasie suszy, tradycja ta praktycznie już wygasła, jest obchodzona jedynie w kilku wioskach na południu Rumunii, odprawia się ją właśnie w formie śpiewu)

C. Vara ("Lato")

D. Toamna ("Jesień")

E. Iarna ("Zima")

- Introducere ("Wstęp")

- Jocul caprelor ("Kozie harce")

2. Nunta  ("Zaślubiny")

Strona B:

3. Negru Vodă - Baladă

4. Pseudo-Morgana

"Meșterul Manole" (1973), ("Mistrz Manole"- postać z rumuńskiej mitologii, dla ciekawych TU) epka, pomyślana jako pierwsza rock-opera rumuńska, ze scenariuszem, aktorami, chórkami i kostiumami, mająca byc skrytą krytyką reżimu.

W 2007 roku został wydany manuskrypt opery z rysunkami Valeriu Sepi i z przedmową samego autora.

(Electrecord)

Tracklist:
1. Mamă, mamă
2. Te întreb pe tine, soare... ("Pytam się ciebie, słońce...")
3. Meșterul Manole, uvertură

"Mugur de fluier" (1974) ("Pąk fletu")  druga płyta zespołu, na której już muzycy wyraźnie odbili w stronę folkloru, inspiracją dla nich były tradycje z różnych zakątków Europy włącznie z muzyką cygańską. Płyta jest niezwykła, czuć klasę zesołu. (do posłuchania w całości na youtubie TU)
(Electrecord)

Co do okładki to z informacjami spieszy serwis okladki.net:

"Okładka drugiej płyty długogrającej najbardziej znanego rumuńskiego zespołu idealnie koresponduje z jej muzyczną zawartością, bowiem słuchacz odnajdzie w niej wiele odniesień do rumuńskiego folkloru. Zdjęcie zostało wykonane jeszcze podczas studiów przez lidera zespołu. W środku rozkładanej koperty znalazł się rysunek uznanego rumuńskiego artysty i wówczas członka zespołu Phoenix – Valeriu Sepii. Obrazek mocno kojarzy się z okładkami zachodnich płyt rocka progresywnego – chociażby Gentle Giant."

Tracklist:
Strona A:

1. Lasă, lasă nr. 1
2. Pavel Chinezu, leat 1479
3. Strunga
4. Andrii Popa
5. Lasă, lasă nr. 2
6. Mica Țiganiadă

Strona B:

1. Lasă, Lasă nr. 3
2. Ochii negri, ochi de țigan
3. Muzică și Muzichie
4. Mugur de fluier
5. Lasă, Lasă nr. 4
6. Anule, Hanule
7. Lasă, Lasă nr. 5
8. Dansul codrilor

"Cantofabule" (1975) progresywne wydawnictwo 2- płytowe tradycyjnie wydane w Electrecord, prawdziwy klasyk rumuńskiego rocka,
W tytule pojawił się błąd, powinno być "Cantafabule".

Album oparty jest na alegorycznej "Historii hieroglificznej" Dymitra Kantemira z 1705 roku,  będacej pierwszą powieścią napisaną w języku rumuńskim (jak ktoś chce zgłębić temat: TU)

Spektakle promujące płytę były organizowane po kryjomu (zespół juz miał zakaz występowania), każdy członek zespołu miał w nich przedstawiać jedno fantastyczne zwierzę  (np. jednorożec albo smok)

"Okładka trzeciej, doskonałej pyty zespołu to dzieło jej lidera – Nico Covaci, wszechstronnego artysty – muzyka, rzeźbiarza i malarza. Obraz przedstawia wszystkie stwory wymienione w opowiadaniu Cantemira z 1705 roku. Płyta jest udaną próbą muzycznej interpretacji tego dzieła." (ponownie okladki.net)

Tracklist:
Płyta 1, strona A:

1. Invocație
2. Norocul Inorogului
3. Scara scarabeului

Płyta 1, strona B:

1. Delfinul, dulce dulful nostru
2. Uciderea balaurului
3. Știma casei
4. Pasărea calandrinon

Płyta 2, strona A:

1. Filip și cerbul
2. Vasiliscul și Aspida
3. Sirena
4. Pasărea Roc...k And Roll

Płyta 2, strona B:

1. Cîntic-lu a cucuveauă-liei
2. Zoomahia
3. Phoenix

Okres "niemiecki":

"Transsylvania" (1981) jedyna płyta nagrana za granicą, pierwszy raz grupa sięgnęła po skrzypce i automatyczną perkusję,

(Bellaphon)

Tracklist:

Strona A:

1. Gipsy Storie (nagrana po angielsku wersja „Mica Țiganiadă" z "Cei ce ne-au dat nume")
2. Wanting
3. Would You Follow Me...? 
4. Tamara

Strona B:

1. Feel The Sound 
2. Star Dance
3. Wedding (nagrana po angielku wersja "Nunta" z "Cei ce ne-au dat nume")

"Ballade For You/The Lark" (1987) singiel

(Extra Records & Tapes)

  

Tracklist: 
Strona A:

1. Ballade for you (przeróbka "Baladei lui Ciprian Porumbecu") 

Strona B:

 1. The Lark (przeróbka "Ciocârlia" - "Skowronka" z Rapsodii Rumuńskich George Enescu)

"Tuareg" (1988) kolejny singiel

Tracklist:

Strona A:

1. Tuareg (piosenka ta została potem nagrana również na albumie „În umbra marelui urs” pod tytułem "Afganistan")

Strona B:

1. Mr. G's promises

"Tuareg" (1988) maxi singiel

Tracklist:
Strona A:

1. Tuareg
2. Tuareg extended Version 

Strona B:

1. Mr. G's promises
2. The Lark 

Okres po powrocie do Rumunii:

"Ciocîrlia/Perestroika" (1990) singiel będący reedycją utworów "The Lark" z singla „Ballade For You/The Lark” i „Mr. G's promises” z „Tuareg/Mr. G's Promises”.
Piosenki te dostały nowe tytuły, takie jakie dla nich wymyślił pierwotnie Covaci.
Płytka ta (wydana w nakładzie 7.000 kopii) była przeznaczona do dystrybucji darmowej, jako dodatek do biletu kupionego na tournee grupy w 1991 roku.
(Extra Records & Tapes)

Tracklist:
Strona A:

1. Ciocârlia

Strona B:

1. Perestroika

"Remember/ Phoenix" (1991) pierwsza płya wydana po wielkim come backu do ojczyzny, wbrew tytułowi grupa nie musiała się wcale nikomu przypominać;) Płyta zawiera największe przeboje grupy.
(Electrecord)

Tracklist:
Strona A:

1. Vremuri
2. Mamă, mamă
3. Te întreb pe tine, soare
4. Nunta
5. Totuși sînt ca voi 
6. Floarea stîncilor
7. Ar vrea un eschimos

Strona B:

1. Balada „Negru Vodă”
2. Canarul 
3. Nebunul cu ochii închiși

"SymPhoenix" (1992) podwójna płyta, zawierająca nowe kawałki, wydana na płycie winylowej, kasecie i po raz pierwszy na CD.

W nagraniu uczestniczyła Orkiestra Filharmoniczna Rumuńskiego Radia.

(Eurostar)

"Evergreens" (1993) kolejna kompilacja przebojów Phoenixa, wydana bez skonsultowania się z członkami grupy, co bardzo zazłościło Covacia.

(Electrecord)

Tracklist:

1. Vremuri 
2. Te întreb pe tine, soare 
3. Canarul 
4. Ciclul anotimpurior - Preludiu: A oilor
5. Jocul timpului
6. Ciclul anotimpurior - Primăvara: Introducere
7. Păpăruga 
8. Ciclul anotimpurior - Vara 
9. Ciclul anotimpurior - Toamna
10. Ciclul anotimpurior - Iarna: Introducere
11. Jocul caprelor
12. Nunta 
13. Balada „Negru-Vodă” 
14. Pseudo-Morgana
15. Preludiu 
16. Strunga 
17. Andrii Popa
18. Mica țiganiadă 
19. Muzică și muzichie 
20. Mugur de fluier

"Aniversare 35" (1997) płyta jubileuszowa wydana w wytwórni Genius, nagrana w  „Hyde Park” w Osnabrück w Niemczech w 1990 roku.

Tracklist:

1. Empire Of Vampires
2. Tamara / Would You Follow Me...?
3. Mica Țiganiadă / Strunga / Nunta / Running
4. Andrii Popa
5. De-a lungul..., Sârba-n căruță, Ciocârlia
6. Vasiliscul și Aspida
7. Sirena
8. Balaurul
9. Stars Dance
10. Wanting To Be Free...
11. Pasărea Calandrinon
12. Pasărea Roc...k And Roll
13. Negru Vodă

"În umbra marelui urs" (2000) ("W cieniu wielkiego niedźwiedzia") 3 lata później płyta została ponownie wydana pod tytułem "În umbra marelui URSS" (i już nie ma wątpliwości o jakiego niedźwiedzia chodziło;)
(Cat Music)

Tracklist:

1. Nesfârșita luptă ("Niekończąca się walka")
2. Afganistan
3. Numai una ("Tylko jedna")
4. Iovano, Iovanke
5. Ora-hora
6. Balada
7. The Measure Of A Man
8. Meșterul Manole
9. În umbra marelui urs
10. Liber ("Wolny")

"Baba Novak" (2005) tytuł tej płyty odnosi się (wbrew żeńsko brzmiącej nazwie) do serbskiego hajduka walczącego przeciw imperium osmańskiemu, bohatera narodowego Serbii, członka armii Michała Walecznego.
(W Klużu jest wieża jego imienia, może chcieli mu jakoś wynagrodzić, tam bowiem został spalony na stosie przez Węgrów) taki oto pan:

Tracklist:

1. Zori de zi
2. Fluier în cer
3. Orașul scufundat
4. Pasărea de foc
5. Singur
6. Apocalipsă
7. Baba Novak
8. Hăituit
9. To my brothers
10. Orient Express
11. Orujo
12. Mila 2 de lângă 3

TYLE :)

 
Podsumowując, jeśli ktoś interesuje się kulturą rumuńską to koniecznie powinien zapoznać się z zespołem Phoenix, kawał historii i kawał muzyki.

Na koniec: (ciężko coś wybrać ;)

NISKIE UKŁONY:)

IRIS

Skąd: Bukareszt
Powstali w: 1977
Rodzaj muzyki: hard rock/ classic rock
Aktywność: TAK
Ilość płyt: 19
Teksty po: rumuńsku

Iris- jeden z największych i najukochańszych przez Rumunów zespołów w historii. Obsypany nagrodami i medalami zasługi, grający od ponad 35 lat do dziś.
Na stronie zespołu stoi że:

"IRIS jest najulubieńszym zespołem rockowym w Rumunii , barwną legendą muzyki, która w swoich 34 latach kariery utrzymała wierną publiczność zdobywając coraz to nowych fanów".
W 1992 roku grupa pobiła rumuński rekord jesli chodzi o ilość osób przybyłych na koncert- z okazji 15- lecia swojego istnienia zespół zagrał dla 10 tysięcznej publiczności (w tym 2 tysiące weszło bez biletu;).

Moja znajomość z tą grupą zaczeła się źle: wpadła mi w ręce płyta "The best of", posłucham 3 utworów i wyłączyłam stwierdzając ze to nie dla mnie.

Po jakimś czasie, widząc że nazwa Iris ciągle się gdzieś przewija, dałam mu w łaskawości swojej drugą szansę. Tylko że tym razem podeszłam do sprawy na poważnie i zaczęłam od pierwszej płyty.
Dobra decyzja:)

Płyty Iris nagrane w latach 80 są naprawdę fajne, taki fajny hard rock w którym słychać inspiracje AC/DC, ROLLING STONES, WHITESNAKE, URIAH HEEP i JUDAS PRIEST.
Później już różnie się dzieje.
Nie ukrywam że wciąż nie znam całej dyskografii Iris, w końcu jest tego 19 płyt, natomiast ostatnio odkryłam że również nie całe współczesne Iris jest złe.

Jako ciekawostkę mogę powiedzieć że popularny w Rumunii zespół TROOPER nagrał w 2006 roku płytę- hołd dla IRIS, zawierającą ich zremasteryzowane utwory ("Gloria- Iris Tribute")

W 2012 roku gdy formacja obchodziła 35- lecie istnienia, wokalista postanowił odejść z zespołu. Jego żona ogłosiła że Cristi odchodzi bo nie ma już nastroju do śpiewania, jednak Nelu Dumitrescu (perkusista) przyznał że chodzi o finanse - pomimo statusu gwiazdy, zarobki były niskie. (Nasuwa to skojarzenie z wokalistą  CARGO - Kempesem, który pojechał do Australii malować domy z tych samych powodów). *Doszły do tego względy zdrowotne- Minculescu był po przeszczepie wątroby), ostatni koncert zagrał 02.09 2012 na Zamku Banffy.Po odejściu zaangażował się w nowy projekt, zespół Lotus.

Jego miejsce za mikrofonem zajął były lider Directia 5- Toni Șeicărescu.

Generalnie zmian w składzie zespołu była cała masa, ale nie mam zdrowia ich dokładnie omawiać, zacytuję za to kolejny fragment z oficjalnej strony zespołu:
"legenda mówi że pod koniec roku 1975- początku 1976, trzej "muszkieterowie" – Nutu Olteanu – gitara, Emil Lechinteanu – bas i Nelu Dumitrescu -perkusja, pełni ambicji, talentu, zdolności i odwagi, założyli grupę Iris.".

Zatem z grubsza oryginalny skład z lat 80 to:

Cristi Minculescu - wokal od 1977 do 2012 roku (choc z przerwami gdyż kilkukrotnie opuszczał grupę),
Za mikrofonem zastąpił go Toni Șeicărescu, a następnie Rafael (który wcześniej występował w grupie Flash Band ) (Pierwszy koncert z Rafaelem na wokalu osbył się w ramach festiwalu w Vama Veche 12.07.2013.)

Ion „Nuțu“ Olteanu - gitara, wokal, był przed Minculescu wokalistą zespołu, potem miał krótką przygodę z grupą Roșu și Negru a w roku 1986 załozył grupę Holograf

Emil "Brando" Lechinţeanu - bas 1976-1979, następnie od roku 1984 na basie Boro (do dziś)

Nelu Dumitrescu - perkusja od początku do dziś, jedyny z założycieli którzy do dziś grają w zespole, de facto lider grupy, choć jej symbolem był zawsze Minculescu,

Valter Popa - gitara, od roku 1986 do dziś.
Znalazłam super schemat który obrazuje z grubsza historię grupy, którą dość ciężko ogarnąć (niestety tylko dla rumuńskojęzycznych)

DYSKOGRAFIA (uwagę zwracają oryginalne jak na czasy komunizmu okładki płyt-  przynajmniej do lat 90 bo potem juz gorzej

"Iris I" (1984) pierwsza płyta zespołu zawierająca hity takie jak "Trenul Fara Naş"- słynny protest song wymierzony we władze komunistyczne; "Doar Pentru Voi", "Pe Ape",  "Cei Ce Vor Fi", uważany za pierwszy rumuński album heavy metalowy (Electrecord)

Tracklist:
1. Doar pentru voi ("Tylko dla Ciebie")
2. Trenul fără naş ("Pociąg bez konduktora")
3. Pe ape ('Na wodzie")
4. La popas ("Postój")
5. Cei ce vor fi ("Ci którzy nadejdą")
6. Spre ziuă ("Ku dniowi")
7. Noaptea ("Noc")
8. Iris

"Iris II" (1987)
za okladki.net:

"Pomysł umieszczenia na okładce Angusa Younga wyszedł od wokalisty zespołu Iris - Cristiana Minculescu. Akwarelę namalował „etatowy” projektant okładek rumuńskich płyt Alexandru Andrieş. Angus prawdopodobnie do dzisiaj nie zdaje sobie sprawy z tego, że jego podobizna zdobi jeden z najważniejszych albumów rumuńskiego rocka."
(Electrecord)

Tracklist:
1. Tot zbor ("Wciąż lecę")
2. Doar amintirea ("Tylko wspomnienie")
3. Strada ta ("Twoja ulica")
4. Frumuseţea ta ("Twoja uroda")
5. Ultima toamnă ("Ostatnia jesień")
6. Lumea vrea pace ("Świat chce pokoju")
7. În parc ("W parku")
8. Zi şi noapte ("Dzień i noc")

"Iris III - Nu te opri!" (1988) ("Nie zatrzymuj się!") wciąż w olschoolowym hard rockowym klimacie, zawierający hymn grupy- Floare de Iris ("Kwiat irysu")
Po wydaniu tej płyty grupa dostała od władzy zakaz występowania, który zniesiono po 4 miesiącach.
(Electrecord)

Tracklist:
1. Viata e totul ("Życie jest wszystkim")
2. Uită tot ce-a fost ("Zapomnij wszystko co było")
3. Floare de Iris ("Kwiat irysu")
4. Bolta nopţii ("Sklepienie nocy")
5. Eu şi cu tine ("Ja z tobą")
6. Ploaia de vise ("Deszcz ze snu")
7. Ore tîrzii ("Późne godziny")
8. Nu te opri ("Nie zatrzymuj się")

"Iris IV" (1990) jedna z niewielu płyt której czas nagrywania przypada zarówno na okres przed i po obaleniu komunizmu. Należy ona zatem do obu systemów.

(Electrecord)

Tracklist:
1. Totul sau nimic ("Wszystko albo nic")
2. De ce oare ai plecat? ("Dlaczego naprawdę odeszłaś?")
3. Vino iar ("Wróć")
4. Rock and Roll
5. Tu, doar tu ("Ty, tylko ty")
6. Cine mă strigă în noapte? ("Kto mnie woła nocą?")
7. Speranţa mea ("Moja nadzieja")
8. Lumea toată e a mea ("Cały świat jest mój")

"Iris 1993" (1993)
(Electrecord)

Tracklist:
1. Harley-Davidson
2. Suflete de gheaţă ("Dusze z lodu")
3. O lume nebună ("Szalony świat")
4. Valuri ("Fale")
5. Sabia dreptăţii ("Szabla sprawiedliwości" - to nazwa tajnej antyradzieckiej organizacji działającej   w Mołdawii w latach 1947-50, której członkowie skończyli w łagrach po tym jak odkryło ją NKWD)
6. Cowboy
7. Honey
8. Iris, nu pleca ("Iris, nie odchodzi")
9. Pentru fani ("Dla fanów")

"The best of Iris" (1993) to jest właśnie ta płyta która mnie zniechęciła na długo do zabrania się za Iris

"Luna Plinǎ" (1996) ("Pełnia") pierwsza płyta w historii muzyki rumuńskiej wydana w Internecie. Zawiera 13 piosenek, w tym 12 po rumuńsku i 1 po angielsku.
 (Zone Records)

Tracklist:
1. Lună plină ("Pełnia")
2. Somn bizar ("Dziwny sen")
3. Călătorul ("Podróż")
4. Baby
5. Demagogi
6. Nu vor ("Nie pójdę")
7. Nu vor (să meargă pe sârmă)
8. Ultimul mic dejun al lui Bon *"Ostatnie śniadanie Bona")
9. Omul nimeni ("Człowiek nikt")
10. Să nu crezi nimic
11. O viată de om ("Życie człowiecze")
12. Nopţile ce le-ai avut ("Noce które miałaś")
13. Vis pierdut ("Utracone marzenie")
14. Don't Believe a Word - cover THINN LIZZY 

"Iris 20 de ani" (1997)

Tracklist:
1. Cine ma striga in noapte
2. Mirage
3. Calatorul
4. Trenul Fără Naş
5. Pe Ape
6. Baby
7. Floare de Iris
8. Pamantul il cuprind
9. Speraţa
10 .Iris nu pleca
11. Tot zbor
12. Somn bizar

"Mirage" (1998) ta płyta to dla mnie spore zaskoczenie, na plus oczywiście. Okładka różowa zwiastująca zuo, album dość "nowy" a tu tymczasem całkiem interesujące miejscami progresywne wnętrze.(Zone Records)

Tracklist:
1. Mirage
2. Orange
3. Madrigal
4. Dulce şi amar ("Słodki i gorzki")
5. Sun Ra
6. Dieta
7.E prea de tot
8. Destul cu mine
9. Apa vie ("Żywa woda")
10. După miezul nopţii ("Po północy")
11. Nu pot să cred ("Nie mogę uwierzyć")
12. Linişte şi insomnie ("Spokój i bezsenność")

"Casino" (1999) maxi-single (Zone Records)

Tracklist:
1. Casino
2. Casino Calcutta
3. Virus
4. Jailbreak
5. Whole Lotta Love
6. Feel Like Makin' Love

"Iris 2000" (1999)
(Zone Records)

Tracklist:
1. Virus
2. My Generation
3. Strada ta ("Twoja ulica")
4. Casino
5. Ne dă la radio
6. Steaua mea ("Moja gwiazda")
7. Doar ce vrei ("Tylko to co chcę")
8. De unde vii...
9. Amândoi ("Oboje")
10.Ultima toamnă ("Ostatnia jesień")
11. Deşertul amintirilor
12. Floare de Iris ("Kwiat irysu")

"Athenaeum" (2000) Zapis tournee zespołu nazwanego Athenaeum właśnie. 2 lata później wyszło też DVD, pierwsze takie wydawnictwo w Rumunii.

"Da, da eu știu" (2002) ("Tak, tak, wiem") zawierająca nagrane już wcześneij kawałki(Zone Records)

Tracklist:
1. Da, da, eu ştiu! 
2. Lumina zilei 
3. Intro
4. Nu vor 
5. Neluminat 
6. Pe ape
7. Floare de Iris

"Mătase Albă" (2002) ("Biały jedwab") płyta z balladami
(Zone Records)

Tracklist:
1. Sonet de început ("Sonet rozpoczynąjcy")
2. Da, da, eu ştiu! ("Tak, tak, wiem!")
3. Nu mă uita! ("Nie patrz na mnie")
4. Marea ochilor tăi ("Morze twoich oczu")
5. De vină eşti tu! ("To twoja wina!")
6. Un cer pentru doi ("Pytanie dla dwojga")
7. Lumina zilei ("Światło dnia")
8. Corabia cu pânze ("Okręt")
9. Mătase albă ('Biały jedwab")
10. Noi ("My")
11. Domnul X ("Pan X")
12. O iubire fără de sfârşit ("Miłość bez końca")
13. Ia-ţi adio!
14. Lady in Black

"I.R.I.S. 4MOTION" (2003) 4- płytowy set box
(Zone Records)

"Maxima" (2005) album który pokrył się platyną
(Zone Records)

Tracklist:
1. Iris Maxima
2. Zi de zi
3. Vino pentru totdeauna
4. Ziua care va veni
5. Vals
6. Saray
7. Appassionata
8. Oglinda vieţii
9. Omul ce-mi aduce ploaia
10. După amiaza unui cântec
11. Nu te mai cred
12. Erată
13. Vals fără de sfârşit

"Cei Ce Vor Fi" (2007) ("Ci którzy nadejdą") podwójny album za sprzedaż którego zespół otrzymał złotą płytę
(Roton)

Tracklist:
vol I
1. Corabia cu pânze (Statek pod żaglami) feat Vlad Miriţă** i Nuţu Olteanu
2. Îngerii goi (Opuszczone anioły)
3. Într-o singură zi (W ciągu jednego dnia)
4. O iubire din cer (Miłość z nieba) feat Felicia Filip ***
5. De ce? (Dlaczego?) feat Tudor Chirilă ****
6. Dor stins (Wewnętrzny letarg)
7. Blues pentru tine (Blues dla ciebie) feat Mike Godoroja *****
8. Tu (Ty) feat Florin Chilian
9. Ne irosim (“We are Casting Away”)
10. O mie de întrebări (Tysiąc pytań) - feat Nicolae Covaci z Phoenixa
11. Descântec (Zaklęcie)
12. Ai îndoiala... (Masz wątpliwości...)

vol II
1. Salturi mortale  (Salto mortale) feat Corul Accustic
2. Tempora Vitae!
3. Da, da, da!... (Tak, tak, tak...) feat Adrian Artan Pleşca z zespołu Timpuri Noi
4. Evadare de cinci stele (“Five Stars Break Out”)
5. Recitativ - Stele în păr” Recytatyw- gwiazdy we włosach)
6. Stele în păr (Gwiazdy we włosach)
7. Tot zbor (Wciąż lecąc) feat Voodoo
8. Lasă-mi-te (Oddaj mi siebie) feat Paula Seling ******
9. Cântec infinit (Nieskończona pieśń)
10. Dorinţa (Życzenie)
11. Te vei schimba (Zmienisz się) 
12. Iris Aeterna
13. Lacrimi de rouă (Łzy rosy)
14. Epitaf - Floare de Iris feat. Abis i Maia Morgenstern *******
 Bonus tracks:
15. Zbor în doi” (Lot dwojga)
16. Iris - w wykonaniu grupy Trooper z albumu "Gloria- Iris Tribute"

"Integrala Iris" (2009) boxset zawierający 15 albumów

1. Iris  

2. Iris II  

3. Iris – Nu te opri  

4. Iris IV  

5. Iris 1993  

6. Luna plina  

7. Iris 20 de ani  

8. Mirage  

9. Iris 2000  

10. Athenaeum Live vol 1  

11. Athenaeum Live vol 2  

12. Matase alba  

13. 4 Motion  

14. Maxima  

15. Cei ce vor fi

"12 Porti" (2010) ("12 drzwi")
(Zone Records)

"Iris 35" (O Lume doar a lor - "Świat tylko ich") (2012) ostatnia płyta nagrana z Cristim Minculescu, album wydany z okazji 35- lecia istnienia grupy. Na koncert jubileuszowy została zaproszona Felicia Filip***

UFFFF sporo tego :p

Gdyby ktoś chciał się zapoznać z Iris, to polecam jednak stare płyty, nowe wydawnictwa właściwie nie wkalifikuja się na tego bloga bo popeliną się nie zajmujemy;)

Na koniec: jako że dyskografia bogata, to dziś kilka propozycji:

1. utwór z pierwszej płyty, jak już wspomniałam jeden z hymnów Iris, będący ukrytą krytyką władzy : "Trenul Fără Naş" ("Pociąg bez konduktora")

Słowa: (tłumaczenie miejscami dość koślawe, wybaczcie;)

Urcam intr-un tren - wsiadamy do pociągu
Trenul asta-i trenul nostru bun - to nasz dobry pociąg
Ce vreti, zice el – czego chcecie pyta on
N-avem nasule bilet, ti-o spun ! A my na to, nie mamy biletu!

Drumul vesnic ne e rostul – wieczna droga jest naszym celem,
Treaca zile treaca ani – choćby mijały dni mijały lata
Asta este trenul nostru – to jest nasz pociąg
Trenul celor fara bani! - nasz pociąg za który nie płacimy!

Din gari vin mereu- przyjeżdzają z dworców
De cei tineri care au de mers- dlaczego młodzi muszą jechać
Spre-acel ideal – ku temu ideałowi
Ce din inima nu ni s-a sters- wciąż żywemu w naszych sercach

Hei, hei, naşule – hej hej konduktorze
Da-te dumneata-ntr-o halta jos- może ty powinienieś wysiąść
Noi vrem liber trenu – my chcemy wolnego pociągu
Trenul nostru e un tren frumos…- bo piękny jest nasz pociąg

2. Iris "Speraţa" ("Nadzieja") piosenka z  "Iris 20 de ani"

3. I coś nowszego, piosenka tytułowa z rózowej płyty "Mirage" z końca lat 90, słychać echa progresji. 

Youtube oferuje także film dokumentalny o zespole zrealizowany przez telewizję rumuńską, niestety tylko dla rumuńskojęzycznych. TU

KONIEC!
Namęczyłam się nad tym wpisem UFFF :D

Ukłony:)

* ciekawostka:
Iris za koncert dostaje między 5.000 i 8.000 € sam Cristi z tego miał około 1500- 2500 €.
(źródło)

**Vlad Miriţă - piosenkarz i śpiewak operowy, reprezentował Rumunię na Eurowizji w 2008 roku

*** Felicia Filip - słynna rumuńska sopranistka

****Tudor Chirilă - rumuński piosenkarz, aktor i kompozytor, był wokalista grupy Vama Veche, aktualnie śpiewający w zespole Vama.

***** Mike Godoroja - wokalista jazzowy z Bukaresztu

******Paula Seling - rumuńska bardzo popularna piosenkarka, kompozytorka i DJ radiowy

******* Maia Morgenstern -  wybitna rumuńska aktorka filmowa i teatralna, zagrała min. rolę Marii w "Pasji" Gibsona